يك هزارو هشتصدونه كيلومتر سرك تحت كار قرار دارد
وزارت فوايد عامه مسؤوليت سروي ، ديزاين و نظارت از ساختمان، حفظ و مراقبت زير بناهاي ترانسپورتي را به عهده دارد كه بنابر همين رسالت وظيفوي در خصوص زير بناهاي ترانسپورتي كار ميكند.
ديپلوم انجنير نورگل منگل معين تخنيكي وزارت فوايد عامه طي صحبتي در رابطه به پلان سال 1390 اين وزارت در عرصه ساختمان شاهراه هاي حلقوي و سركهاي ارتباطي آن توضيحات داده گفت:
وزارت فوايد عامه ساختمان سه نوع سركها را مطابق ماستر پلان تحت كار دارد.
1- سركهاي منطقه اي شامل سرك حلقوي و سركهاي اتصالي افغانستان به كشور هاي همسايه .
2- سركهاي ملي كه حاوي سه دهليز بوده يكي دهليز شرق و غرب، از هرات شروع الي چغچران و وصل آن به گردن ديوار ميدان وردگ دو دهليز شمال و جنوب كه يكي آن از مزار شروع به قندهار دهليز دوم از شمال شروع به دلارام خاتمه مي يابد. سركهاي ولايتي ارتباط دهنده مراكز ولايات به ولسوالي ها و از مراكز ولسوالي ها به ولسوالي هاي ديگر و يا از مركز ولايات و ولسوالي ها به جاده هاي ملي و حلقوي وصل مي گردد.
سركهاي منطقه اي يا حلقوي جمعاً 3365 كيلومتر طول دارد به شمول سركهاي ارتباط كه افغانستان را در هشت نقطه با پنج كشور همسايه وصل ميكند.
سركهاي ملي طول مجموعي آن 4884 كيلومتر است و سركها ولايتي كه 9656 كيلومتر طول دارد كه از جمله 4441 كيلومتر آن كار شده 1809 كيلومتر آن تحت كار 11674 كيلومتر آن باقي مانده كه جمعاً 17924 كيلومتر سرك را تشكيل ميدهد.ازجمله سركهاي حلقوي كه سركهاي اساسي افغانستان است. از قيصار، بالامرغاب از بالامرغاب، لامان به طول 233 كيلومتر باقي مانده كه فعلاً پروسه داوطلبي آن با كمپني بين المللي برنده نهايي و قرارداد صورت ميگيرد بودجه آن توسط بانك انكشاف آسيايي تمويل از نظر طويل بودن بلند بودن مصارف مالي بزرگترين پروژه براي وزارت فوايد عامه بوده هيئت هاي وزارت چندين سفر به منظور اتخاذ تدابير امنيتي به ساحه داشته كه در همكاري با مردم محل يعني بادغيس ، فارياب و بخشي از هرات و مسؤولين امنيتي كار روي اتخاذ پلان امنيتي جريان دارد.
يكي از پروژه هاي است كه در اولويت كاري دولت جمهوري اسلامي افغانستان قراردارد برعلاوه از جمله سركهاي دهليز سوم پروژه كرك يا سازمان اقتصادي، منطقوي اسياي ميانه است . اين سازمان به شمول افغانستان ده عضو دارد كه توسط 6 دهليز اقتصادي باهم وصل شده كه سه دهليز آن از افغانستان از ولايات هرات شروع از بادغيس، فارياب، قندز، شيرخان بندر، مزار و حيرتان عبور به آسياي ميانه وصل ميشود تمويل كننده پروژه بانك انكشاف اسيايي است اميدواريم كه در ماه هاي اينده شاهد افتتاح سرك باشيم.
سركهاي دهليز اول سمت شمال از مزار شروع-پل براق و از پل براق-دره صوف، و قسمت ديگر آن باميان، يكاولنگ است در سه سكشن كار ادامه دارد.
در سكشن مزار، پل براق كه 57 كيلومتر طول دارد به بهره برداري سپرده شده پل براق دره صوف كه 64 ونيم كيلومتر طول دارد كار آن به نسبت مشكل امنيتي به كندي پيش ميرود تلاش داريم كه مشكل را حل نماييم . و پروژه باميان يكاولنگ كار ان جريان دارد پروسه سروي و ديزاين دهليز شرق و غرب از هرات شروع الي چغچران و ختم الي گردن ديوار وردك705 كيلومتر طول دارد.
با كمپني خارجي عقد قرارداد شده كه تا دوماه آينده تكميل ميشود. وقسمت ديگر آن از گردن ديوار وردك شروع الي چغچران كه 40 كيلومتر طول دارد ديزاين آن تكميل شده پروسه تداركاتي آن تكميل و ساختمان آغاز ميشود.
سرك ديگري كه تحت كار قرار دارد. سرك جبل السراج، نجراب است. هدف از ساختمان اين سرك اينست موتر هاي كه از سمت شمال به جلال آباد و يا از جلال آباد به سمت شمال مي روند از قسمت جبل السراج ، نجراب و از نجراب الي سروبي ميتوانند از اين سرك استفاده نمايند فعلاً كار ساختمان سرك جريان دارد.
تا از ازدحام در ماحول كابل كاسته شود. از سركهاي مهم ديگر وزارت فوايد عامه، پروژه فيض آباد، اشكاشم است كه تقريباً 156 كيلومتر طول دارد. سرك فيض اباد بهارك كه 144 كيلومتر طول دارد پروسه تداركات آن جريان دارد.
تمويل كننده پروژه بانك انكشاف آسيايي است در صدد استيم تا كار آن هرچه زودتر آغاز شود.
آقاي منگل در رابطه به پروژه خط آهن كه از جمله پروژه هاي مهم اقتصادي در كشور به شمار ميايد گفت:
به نسبت محاط بودن كشور به خشكه و عدم دسترسي به ترانسپورت بحري پروژه خط آهن يك پروژه نهايت مهم اقتصادي براي افغانستان محسوب ميشود. كه موازي با سرك حلقوي افغانستان پلان شده سروي ابتدايي ان از هرات ، بادغيس ، فارياب ، اندخوي ، مزار شريف ، قندز انجام شده است.
بخش دوم از تورخم، جلال اباد، جلال آباد، كابل پروژه مس عينك و از مس عينك الي معادن حاجي گگ را احتوا كرده بعداً به پلخمري، بغلان، قندزشيرخان بندر وصل ميشود سروي كار ساختمان آن توسط كمپني چينايي ام سي سي صورت ميگيرد فعلاً پروژه خط آهن حيرتان، مزار شريف كه 75 كيلومتر طول دارد توسط انجنيران ازبكستان و به كمك مالي بانك انكشاف آسيايي احداث شده آماده بهره برداري است.
به نسبت عدم دستيابي به مسايل تخنيكي و فني به مدت سه سال امور بهره برداري و حفظ و مراقبت آن به كمپني خط آهن ازبكستان واگذار شديم با تكميل امور فني و تخنيكي ان در آينده نزديك شاهد بهره برداري از اين مسير خواهيم بود.
تا در پهلوي آن بتوانيم پرسونل خود را نيز آموزش بدهيم. همچنان چندي قبل در سفري كه رئيس جمهوري افغانستان با هيئت همراه اش به تركمنستان داشتند موضوع خط اهن اندخوي آقينه را مطرح نمودند.
جانب تركمنستان پذيرفت و كشور تركمنستان از قسمت كركي، امام نظر در سرحد بين افغانستان و تركمنستان به طول 90 كيلومتر كه فاصله بين سرحد افغانستان و خط ريل تركمنستان كه دو كيلومتر طول دارد به آقينه وصل ميكند.
در تفاهمنامه ذكر شده است كه سروي خط آهن آقينه الي اندخوي را حكومت افغانستان توسط كشور هاي كمك كننده احداث نمايند هر چند جانب افغانستان تاكيد كرده كه به كمك كشور تركمنستان احداث شود ولي آنها روي پروژه بزرگ خويش كار مينمايند با ختم پروژه در صورت كه دولت افغانستان دوباره به آنها پيشنهاد نمايد حاضر خواهند بود تا خط آهن آقينه الي اندخوي را احداث نمايند. معين تخنيكي وزارت فوايد عامه در رابطه به اهميت اقتصادي اين پروژه اظهار داشت. به وصل نمودن افغانستان از طريق خط آهن به ممالك آسياي ميانه كه سه دهليز اقتصادي كرك از افغانستان عبور مي كند از شرق اموال ترانزيتي از ايران به آسياي ميانه انتقال و اموالي كه از جنوب و جنوب شرق افغانستان به آسياي ميانه و اروپا انتقال ميابد اين پروژه از اهميت فوق العاده اقتصادي برخوردار بوده مستقيماً افغانستان را با آسياي ميانه و اروپا وصل مي كند.
ارتباط بندري كه از شيرخان بندر قندز، حيرتان و مزار با ازبكستان و آقينه الي اندخوي، كشور تركمنستان و همچنان تورغندي، هرات و اسلام قلعه هرات،قندهار، چمن، سپين بولدك و تورخم جلال آباد، دلارام زرنج، و قسمت فراه برقرار ميشود مسير هاي است كه ما ميتوانيم به سهولت اموال تجارتي خويشرا به خارج انتقال و اموال كشور هاي همسايه را به داخل كشور وارد نماييم .
بانك انكشاف آسيايي يگانه تمويل كننده پروژه هاي كرك است وظيفه دارد تا مشكلات ترانزيتي سرحدي ممالك عضو را حل نمايد و آنها را تشويق نمايند تا سهولت هاي لازم ترانزيتي را براي كشور هاي عضو فراهم نمايند. با امضاي قرارداد ترانزيتي ميان افغانستان، پاكستان به بانك انكشاف آسيايي استقبال نموده تاكيد مينمايد تا پروژه هاي متذكره صرف منحصر به احداث كشور باقي نمانده بلكه تلاش مينمايد تا سهولت هاي لازم براي ساير پروژه ها به ميان بيايد.
آقاي منگل در مورد شفافيت قرارداد ها با كمپني هاي سرك سازي گفت:
دو پروژه هاي بزرگ قرارداد ها به سطح بين المللي، در پروسه تداركاتي سهم ميگيرند كمپني «مشوره دهي`» موجود است كه با داشتن تجارب مسلكي برخوردار كمپني هاي است كه از نظر مسايل ساختماني، سازماندهي و امورات مالي پروژه با كمپني كه قرار داد ميشود.
همه امور آنها مطابق به پلان و تحليل و ارزيابي ده پروژه با ترتيب راپور از انجام و شفافيت پروژه مرجع را در جريان قرار ميدهند كمپني مشوره دهي همراه با كمپني قراردادي وزارت فوايد عامه از پروژه نظارت مينمايد با مطمئين شدن از تكميل پروژه بعداً پروژه را ما تسليم ميشويم. با تاييد پروژه از سوي كمپني مشوره دهي ، كمپني قراردادي از وزارت ماليه وجوه مالي پروژه را تسليم ميشود كه تشويش از اين نگاه موجود نيست.
آقاي منگل در رابطه به امور ترميماتي سالنگها ياد آور شده گفت:
شاهراه سالنگ همانند ماهيپر از جمله شاهراه هاي است كه سال قبل در ساحه صعب العبور كوهستاني ساخته شده كه از نظر تعداد نوعيت توناژ ترافيك يا وسايط مشكل موجود نبوده با افزايش و تراكم ترافيك در شرايط كنوني پاسخگوي نياز امروزي نبوده برعلاوه صعب العبور بودن اراضي، اقليم مسير در فصل هاي مختلف سال همراه با دشواري هاي خاص خود بوده فعلاً در سالنگ ها دو پلان عمده را رويدست داريم يكي پلان ترميماتي موقت و ترميم اساسي طويل المدت به راه يا مسير بديل نياز دارد. تا با مسدود ساختن مسير كنوني بتوانيم ترميم اساسي را انجام بدهيم فعلاً مشكل است زيرا مسير بديل تحت كار قرار داد يگانه مسير بديل پل متك، باميان، باميان دوشي است فعلاً مسير پل متك تا نود و پنج كيلومتري باميان تحت كار قرار دارد.
از قسمت باميان، دوشي مراحل سروي آن تكميل ديزاين آن جريان دارد با ختم ديزاين سرك در دوسال آينده تكميل خواهد شد. در ترميم موقت سالنگ ها از جبل السراج شروع الي خنجان تقريباً حدود 30 نقطه در امتداد مسير تاسيسات اضطراري را ايجاد نموديم.
يعني تعمير هايي كه در صورت مواجه شدن به مشكلات در اين مسير هموطنان ما ميتوانند . از آن استفاده كرده اتاقهاي بود و باش با سيستم گرم كننده، آب كلينيك صحي، مساجد، تعمير هواشناسي اعمار شده امسال به شكل جدي ترميم سرك را آغاز و داغگيري نموده گالري هاي كه به ترميم و اسفالت نياز دارد فعلاً كار به شدت جريان دارد الي آمدن سرما اسفالت و ترميم گالري ها را تكميل مينماييم . اس آي دي از طريق ال پي جي با وزارت فوايد عامه كمك نموده در بعضي قسمت ها وزارت فوايد عامه از بودجه خود مصرف مينمايد.
آقاي منگل در مورد رنگ رود يا سرك حلقوي شهر كابل چنين توضيحات داده گفت:
سرك حلقوي يكي از سركهاي عمده و اساسي كابل است. كه هدف عمده آن جلوگيري از عبور و مرور وسايط بار بري از نقطه نظر از اذدحام وسايط و كاهش آلوده گي هوا در شهر است. پلان سرك حلقوي به كمك اداره كابل جديد طرح و نقاط عبوري تثبيت گرديده است. فعلاً پلان سروي سرك حلقوي توسط تيم انجنيران وزارت فوايد عامه تكميل گرديده است.
صرف در بعضي نقاط مشكلات موجود است نقاط تثبيت شده از قسمت محبس پلچرخي، تنگي ماهيپر مشكلات خورد وريزه موجود است . از تنگي ماهيپر شروع دور خورده به سمت چپ و راست سرك بگرامي، خير اباد پغمان، بعداً با دو سركه بگرام وصل شده در مسير كابل جديد و شهر موجوده امتداد يافته در آينده با تكميل پروژه كابل جديد سرك از نقطه مركزي و كابل جديد در مسير عقب آن انتقال ميابد. كار سروي جريان دارد با تكميل سروي ديزاين سرك سكشن وار تقسيم ميشود در وقت و زمان مناسب كار ساختمان آن آغاز ميابد.
آقاي منگل در رابطه به حفظ و مراقبت سركها ياد آور شده افزود:
سركها دارايي ملي كشور است كه به مليارد ها افغاني مصرف دارد در صورتي كه حفظ و مراقبت درست صورت نگيرد در كوتاه مدت از بين رفته در اين صورتي در حقيقت سرمايه ملي را از دست داده حفظ و مراقبت را در اولويت كاري خويش قرار داده بدين لحاظ رياست عمومي حفظ و مراقبت سركها را كه در سراسر افغانستان آمرين فوايد عامه و در 8 ولايت آمرين زونها داشتيم امور مربوط را به سر رسانيده به موقع حفظ و مراقبت شده در موقع برف باري كوتل ها و سركها را پاكسازي نموده در اين اواخر وزارت فوايد عامه جهت بلند بردن مسؤوليت خوبتر و بهتر حفظ و مراقبت رياست عمومي را به معينيت حفظ و مراقبت سركها ارتقأ داده در چوكات وزرات بر علاوه معينيت تخنيكي و اداري اين معينيت فعاليت دارد تشكيل طور عيار شده كه از نظر پرسونل تخنيكي و ماشينري آماده گي لازم را اتخاذ و در موقع معين سركها را جفظ و مراقبت نموده ترسيم نماييم.
روزنامه انيس 7/6/1390 حامد صديقي
© e-Government of Afghanistan,
All rights reserved.